Νάξος

Χοροί Νοτίου Αιγαίου

Τσιφτετέλι (γενική μορφή)

Τσιφτετέλι (γενική μορφή)

Ερμούπολη, Ελλάδα

Αμοργός

Τσιφτετέλι

Πανελλήνιος χορός με προέλευση από τη Μικρά Ασία όπως χορεύεται στα νησιά. Λέγεται και “Αξαπολυτός” ή “Πατητός”. Το όνομα του σκοπού, σημαίνει στα τουρκικά “διπλόχορδο” και έχει βήματα “πατητά”, που αφορούν στο πέλμα του ποδιού. Έχει μουσικό μέτρο 4/4. Το χορευτικό σχήμα είναι ζευγαρωτό χωρίς συγκεκριμένη κατεύθυνση. Η διάταξη των ζευγαριών αν είναι πολλά, είναι τυχαία στο χώρο. Η λαβή είναι ελεύθερη και το ζευγάρι είναι αντίκρυ ο ένας στον άλλο.

Γαϊτανάκι

Γαϊτανάκι

Σύρος, Σύρος Ερμούπολη, Ελλάδα

Αγαθονήσι

Πανελλήνιος αποκριάτικος χορός. Λέγεται και “Γατάνι” ή “Γαϊτανάκι”. Το όνομά του προέρχεται από τη μεσαιωνικής λέξης «γαϊτάνιν», που σημαίνει μεταξωτό κορδόνι, λωρίδα, ταινία (ίσως σχετίζεται με την πόλη Gaeta της Ιταλίας, ιωνική αποικία γνωστή για την παραγωγή κορδέλας). Έχει μουσικό μέτρο 2/4 στα νησιά και 7/8 στη στεριανή χώρα. Το χορευτικό σχήμα είναι αρχικά κυκλικό και εναλλάσσεται σε δύο ομόκεντρους κύκλους που κινούνται αντίρροπα. Η διάταξη των χορευτών αποτελείται από 13 άτομα, ο ένας εκ των οποίων στηρίζει πάντα το στύλο πάνω στο οποίο είναι δεμένες οι κορδέλες . Η λαβή είναι ελεύθερη μεταξύ των χορευτών αλλά όλοι κρατιόνται από μία κορδέλα (γαϊτάνι) η οποία ξεκινάει από την κορυφή του στύλου στο κέντρο του κύκλου. Εν συνεχεία, όταν οι κορδέλες έχουν όλες τυλιχτεί και οι χορευτές χορεύουν όλο και πιο κοντά στο κοντάρι, αντιστρέφεται η φορά του χορού και αφού τα γαϊτάνια ξετυλιχτούν ο χορός τελειώνει. Ο αριθμός των δώδεκα χορευτών λέγεται ότι δηλώνει τους μήνες του χρόνου που εναλλάσσονται ή τις Ώρες, τις μυθικές θεότητες του χρόνου. Ο κυκλικός χορός συμβολίζει τον κύκλο της ζωής, από τη ζωή στον θάνατο, από τη λύπη στη χαρά, από τον χειμώνα στην άνοιξη και το αντίθετο. Παλαιότερα χορευόταν σε όλη τη χώρα αλλά πλέον μόνο σε χορευτικές παραστάσεις και αναβιώσεις αποκριάτικων εθίμων στις πιο πολλές περιοχές, χωρίς συγκεκριμένο αριθμό χορευτών.

Βλάχα (μορφή Απεράθου Νάξου)

Βλάχα (μορφή Απειράνθου Νάξου)

Νάξος

Νάξος

Βλάχα

Αποκριάτικος χορός από τη Νάξο (παραλλαγή από τ’ Απεράθου). Το όνομά του οφείλεται είτε στο τραγούδι “Στην κεντημένη σου ποδιά, μωρ’ βλάχα” είτε στο αποκριάτικο ντύσιμο της παλιάς εποχής που περιλάμβανε Βλάχους ή Φουστανελάδες. Έχει μουσικό μέτρο 2/4. Το χορευτικό σχήμα είναι σπειροειδές με κατεύθυνση αντιωρολογιακή. Η διάταξη των χορευτών περιλαμβάνει γυναίκες μεταξύ των αντρών, με πρωτοχορευτή καθώς και τελευταίο του χορού πάντα άντρα. Η λαβή είναι από τους ώμους. Επισημαίνεται ότι υπάρχουν επτά διαφορετικές μορφές της και ότι σύγχρονα χορεύεται καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου στα ναξιώτικα γλέντια.

Βλάχα (μορφή Κορώνου Νάξου)

Βλάχα (μορφή Κορώνου Νάξου)

Νάξος

Νάξος

Βλάχα

Αποκριάτικος χορός από τη Νάξο (παραλλαγή από την Κόρωνο). Το όνομά του οφείλεται είτε στο τραγούδι “Στην κεντημένη σου ποδιά, μωρ’ βλάχα” είτε στο αποκριάτικο ντύσιμο της παλιάς εποχής που περιλάμβανε Βλάχους ή Φουστανελάδες. Έχει μουσικό μέτρο 2/4. Το χορευτικό σχήμα είναι σπειροειδές με κατεύθυνση αντιωρολογιακή. Η διάταξη των χορευτών περιλαμβάνει γυναίκες μεταξύ των αντρών, με πρωτοχορευτή καθώς και τελευταίο του χορού πάντα άντρα. Η λαβή είναι από τους ώμους. Επισημαίνεται ότι υπάρχουν επτά διαφορετικές μορφές της και ότι σύγχρονα χορεύεται καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου στα ναξιώτικα γλέντια.

Βλάχα (μορφή Κορωνίδας Νάξου)

Βλάχα (μορφή Κορωνίδας Νάξου)

Νάξος

Νάξος

Βλάχα

Αποκριάτικος χορός από τη Νάξο (παραλλαγή από την Κορωνίδα). Το όνομά του οφείλεται είτε στο τραγούδι “Στην κεντημένη σου ποδιά, μωρ’ βλάχα” είτε στο αποκριάτικο ντύσιμο της παλιάς εποχής που περιλάμβανε Βλάχους ή Φουστανελάδες. Έχει μουσικό μέτρο 2/4. Το χορευτικό σχήμα είναι σπειροειδές με κατεύθυνση αντιωρολογιακή. Η διάταξη των χορευτών περιλαμβάνει γυναίκες μεταξύ των αντρών, με πρωτοχορευτή καθώς και τελευταίο του χορού πάντα άντρα. Η λαβή είναι από τους ώμους. Επισημαίνεται ότι υπάρχουν επτά διαφορετικές μορφές της και ότι σύγχρονα χορεύεται καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου στα ναξιώτικα γλέντια.